Ender Şire

"Dünyanın En Büyük Sıkıntısı İsraf."

Şehir şehir dolaşarak tanıttığı yemekler ile adını duyuran sosyal medya içerik üreticisi Ender Şire, canlı yayında Gıdasını Koruyanlar için sorularımızı yanıtladı.

Markete aç gitmek, restaurantların yarış halinde olması ve fazla büyük porsiyonların başlıca israf sebepleri içerisinde olduğunu belirten Şire, ülkede en çok israfın ekmekte olduğunu dile getirdi. Çöpe çok fazla yemek atıldığına şahit olduğunu belirten Şire, tüketilebilecek olandan daha fazla yemek yapmamaya özen gösterdiğini yine de kalırsa bu gıdaları sokak hayvanları için ayırdığını anlattı.

Gıdamızı korumak için faydalanılabilecek önerilere değinen Şire, alışveriş listelerinin önemini vurguladı. Alışveriş yapılmadan önce liste hazırlanması, yemeklerin daha küçük porsiyonlar halinde hazırlanması ve restaurantlarda yemek yerken masaya fazladan gelen, tüketilmeyecek gıdaların geri gönderilmesi gibi önemlerin gıda israfı ile mücadelede etkili olabileceğine değinen Şire, fazla yapılan yemeklerin çöpe atılmaması ve bozulmadan sokak hayvanları için dağıtılmasının da gıda israfının önüne geçebilmek için fayda sağlayabileceğinden bahsetti.

Sohbetimizin tamamını buradan inceleyebilirsiniz.

Video Linki →

https://www.youtube.com/watch?v=BVIKnZO4DkY&list=PLaOTh7GADYecB7Qk_wklAORAWbZJKX1oa&index=15

Tarım ve Orman Bakanlığı ile FAO ortaklığında gerçekleştirilen Gıdanı Koru Kampanyasının gıdasını koruyanlar sosyal medya canlı yayın serisine hoş geldiniz. Bugün yayınımızda sosyal medya içerik üreticisi Ender Şire var. Ender Bey hoş geldiniz.

Merhabalar, hoş buldum nasılsınız?

İyiyim siz nasılsınız?

Teşekkür ediyorum çok sağ olun.

Şimdi biz sizi sosyal medyadan takip ediyoruz çok güzel videolar paylaşıyorsunuz, fotoğraflar paylaşıyorsunuz sohbetimize geçmeden önce sizi biraz tanıyalım mı Ender Şire kimdir, neler yapar?

Tabii ki, Ender Şire kimdir, Ender Şire Adanalıdır çiftçi bir ailenin çocuğuyum ben ama çocukluğumdan beri yemeğin içerisindeyim yemek yapmayıda seviyorum yapmayıda seviyorum yeni yerler keşfetmeyi de seviyorum hayatımız yemek oldu son 4 - 4.5 yıldır 5 yıla yakındır da böyle sosyal medyada böyle paylaşımlar ile başladık bugünlere geldik 300 bine yakın takipçisi sayısına ulaştık son bir yıldır da Youtube’a içerik üretmeye başladım oraya tabii biraz daha ağırlık vermem gerekiyor orada biraz daha çok yeniyim sosyal medya yönetimi yapıyoruz işimiz sosyal medya ama tamamen yemek üzerine Restaurant Restaurant gezeriz, şehir şehir lezzetleri tadıyoruz işte beğendiklerimizi insanlarla paylaşmayı seviyoruz işimiz bu bizim.

Peki yedikten sonra hayatım boyunca unutamam dediğiniz bir lezzet var mı?

Ya çok var aslında bu tarz lezzetler tabi bizim bunları bulmamız ulaşmamız kolay oluyor sürekli gezdiğimiz için yani bir yemeği beğendiysek tekrar onun için seyahat edebiliyoruz aynı yere gidebiliyoruz yani aklımızda pek kalmıyor çünkü canımız istediği zaman ulaşabiliyoruz onlara ama var güzel yemekler Adanadan başlayım adana kebabını bir yiyen unutamaz zaten, sakatat sevenler şırdan, mumbar olayımız bizim çok iyidir evde yapılan işte içli köftelerimiz, Adana yöresel lezzetlerimiz iyidir. İzmir’de kokoreç severim mesela ama kokoreçi İzmir’de severim Trabzon'da bir pilav yedim hayatım boyunca unutamayacağım onu yani o pilav için Trabzon'a tekrar giderim. Giresunda yediğim pideler için bir daha giderim böyle bu tarz şeyler var işte bizim aklımızda kalan lezzetler, sevdiğimiz yemekler var.

Peki, sizce neden israf ediyoruz?

Neden israf ediyoruz? Mesela markete aç gitmek başlıca bir israf sebebidir bence, restaurantların birbirleri ile bir yarış halinde olması bir israf sebebidir yani ne kadar çok çeşit yaparsam daha iyi müşteri toplarım bence buda bir israf sebebidir. Porsiyonların büyük olması bir israf sebebidir. Şey diye düşünüyor herkes önce karşımdakinin bir gözünü doyurayım gerisi önemli değil ama işte gözünü doyurmak israfa sebeb oluyor maalesef.

Çoğu insan o yemekleri bitiremiyor masada kalıyor ya çok restaurantta böyle salataların, ekmeklerin çöpe gittiğine çok şahit oluyorum çok fazla görüyorum yemeklerin yarısının gittiğini ya bilmiyorum biraz porsiyonlar ufaltılmalı diye düşünüyorum ama bu seferde işte restaurantlar müşterileri kaçırırız diye korkuyorlar herhalde böyle oluyor galiba bundan bence israf oluyor yani.

Peki, sürekli restaurantlarda bulunuyorsunuz çevrenizde en çok gıda israfına şahit olduğunuz ürün hangisi?

Aslında biraz öncede bunu cevaplamış gibi olduk ama en çok ben ekmek konusunda israf edildiğini düşünüyorum yani şahit olmakla beraber ülkede bu kadar çok ekmek israfının olduğunu düşünüyorum çok fazla var yani önümüzden geçen tabaklarda, dönüşte o restaurantlardan gelen yemek boşlarından tepsilerde hep ekmek ve salata var maalesef yani ülkede bence en çok israf edilen şey ekmek galiba öyle düşünüyorum.

Peki, küçükken aileniz tarafından işte israf etme diye çok tembihliyor muydunuz?

Tabii yani öyle büyüdük babam işte sofrada otururken yiyeceğiniz kadar alın ya da aldığınızı bitireceksiniz diye büyüttüler bizi, böyle büyüdük yani benden çok israf olmaz çünkü ben bir restauranta gittiğim zaman onlar böyle hadi çekim yap, güzel şeyler koyalım falan demezlerse deselerde zaten çoğuna dokunmam olduğu gibi geri gönderirim yemeden çünkü benim yiyeceğim çeşitler bellidir kendime 2 çeşit salata söylerim yiyeceğim yani atıyorum bir ezme salata bir soğan salatası söylerim yeter bana çünkü o beş çeşit salatayı zaten yemiyorsun ki masada duruyor boş boş, göz boyama için göz doldurma için yani gerek yok ben öyle büyüdüm aslında ben çok fazla israf etmem tabağımı bitirme konusunda babamdan çok şey yaparak büyüdüm ben, laf yiyerek büyüdüm yani böyle oldu bizim çocukluğumuz böyle geçti.

Peki, evde de çok sık yemek yapıyor musunuz? Yaptığınız zaman fazla mı yemek yapıyorsunuz yoksa az mı yemek yapıyorsunuz?

Ya yemek yapmayı seviyorum ben çok fazla mutfağa giremiyorum son zamanlarda ama yemek yapmayı severim bol bol yapsamda ertesi gün biter yani şey yapmıyorum çok atmamaya çalışıyorum yemekleri yiyeceğim kadar yapmaya çalışıyorum bazen elimizin ayarı kaçıyor ama şükür ki ben yemek yaparken şey yapmam hiç ölçü yapmam hep şeydir göz kararıdır onun için bazen kaçabiliyor ölçülerde ama genelde şey yapmıyorum onu israf etmem evet ertesi günde olsa bir şekilde gider yani.

Peki, o kalan yemekleri nasıl değerlendiriyorsunuz? Yönteminiz var mı bununla ilgili?

Kalan yemekleri nasıl değerlendiriyorum çok kalmamasına dikkat ediyorum ama kalırsada zaten kendi hayvanlarım var ben biriktiririm dolapta buzdolabında kendi çiftliğimizde hayvanlarımız var köpeklerimiz falan hiç çöpe yemek attığımı bilmem yani ben bu yaşıma kadar hiç hatırlamıyorum yani. Hiçbir şey bulamazsam zaten apartmanın önünde mama kapları falan oluyor onlara boşaltıyorum zaten oradan sokak hayvanları gelip yiyorlar, su kapları falan oluyor işte o şekilde şey yapıyor ama yani çok fazla işte çöpe bir şey atarken çok fazla yemek atıldığını görüyorum çok üzücü aslında bunlar olmaması lazım sizin bu yaptığınız kampanya ve uygulama bence çok iyi, iyi düşünülmüş inşallah sonuçlarıda iyi olur. İnsanları biraz bilinçlendirmek için faydası olabilir yani inşallah.

Tam onu soracaktım ben de Gıdana Koru Kampanyası hakkında neler düşünüyorsunuz diye biraz daha açabilir misiniz?

Soruyu sormadan cevap veriyorum işte ne düşünüyorum yani gerçekten bunu yapmakta buna başlamakla bence gayet iyi düşünülmüş ilk duyduğumda hoşuma gitti fikir tabii biz daha önce yapacaktık bu canlı yayını sizlerle bir türlü şey yapamadık işten güçten sıra gelmedi herhalde bana ben de şey yapamadım ama iyi bir uygulama olmuş ve tabii bunu çok daha Türkiye’ye yaymak gerekiyor diye düşünüyorum iyi şeflerle az öncede size bir kaç isim verdim iyi şeflerle bu konuları iyice konuşup iyice duyurusu yapılması gerekiyor diye düşünüyorum bu canlı yayınların etkisi olduğu kadar Instagram’da, YouTube’da, Twitter’da bol bol insanlara hastaghlerle anlatmak gerekiyor. Daha da yararlı olacağına inanıyorum bu yayınların üstüne gitmeye devam edelim yani bırakmayalım peşini.

Peki takipçilerimiz gıdanı koru özelinde beş tavsiyede bulunabilir misiniz?

Takipçilerimize tavsiyelerde bulunabilir miyiz yani öncelikle işte baştan gelelim markete kimse aç gitmesin bir de evdeki eksiklikleri önce liste yaparak gitsinler her türlü doyarız yani porsiyonları azaltmayı denesinler ya gözüm doymaz falan düşünmesinler restaurantlarda, restaurantlar size çok fazla yemek veriyorsa bunu istemesinler yani daha az istesinler veya işte bunları geri alın desinler biz bunları yemeyeceğiz falan restaurantlarda bunu şey yapmaya başlarlar alışmaya başlarlar az getirmeye başlarlar yemekleri onun dışında yani çöpe atmasınlar yani yemekleri bir şekilde fazla mı yaptı yanlışlıkla işte sokak hayvanlarına versinler aç olan bir sürü canlı var sonuçta doğada işte dünyada ya bir de bu kadar israfın olduğu yerde bakıyoruz işi Afrikada açlıktan ölüyorlar bu çok büyük bir tezat yapmasınlar israf etmesinler az az alsınlar, az az yapsınlar böyle önerilerde bulunmak isterim.

Peki alışveriş listesi dediniz o zaman siz de liste hazırlıyorsunuz değil mi alışverişe giderken?

Ben listesiz gitmem ya kafamda hazır ederim alacaklarımı ya da yazarım bir şeye ben telefona falan yazıyorum liste derken genelde hayatımız telefon olmuş hemen ajandaya eksikleri not alıyorum alışverişe öyle gidiyorum yani marketten öyle alışveriş yapıyorum tabii bizimde yok mu var dolapta bir sürü gereksiz şey ama bozulacak şeyler değil bir şekilde onları değerlendireceğiz yani zamanla yiyeceğiz, yapacağız, pişireceğiz bir de şey mesela aldığım et, tavuk falan bakıyorum o an gözüme fazla geliyorsa difrize atıyorum yani buzluğa atıyorum bir gün çıkarıp yiyorsun zaten onlara bir şey olmuyor dolapta uzun süre dayanıyorlar.

O şekilde değerlendiriyorsunuz.

Evet aynen o şekilde.

Peki bizim size sorularımız bu kadardı sizin eklemek istedikleriniz var mı?

Ya eklemek istediklerim ne var benim işte söylediğim gibi yani şu son hatta uzun süredir dünyanın en büyük sıkıntısı yani israf, açlık ya burada restaurantların attığı yemeklerle Afrika’da insanlar doğar ya o kadar yemek çöpe gidiyor maalesef yani. İsraf etmesinler az alsınlar başka ne diyim ki işte herkes dikkat etmeli aslında buna yani bu kampanya aslında bu şeyi uygulamaya herkesin dikkat etmesi gerekiyor biz burada ne kadar anlatırsak anlatalım bireysel olarak insanların bir şey yapması lazım sizin yanınızdakine bir şeyler söylemeniz lazım olacak işte benim beraber alışveriş yaptıklarıma söylemem lazım yanımdayken az al, onu yiyeceksen al yemeyeceksen alma veya restoranda yemek siparişi verirken bu kadar şey söylemeyelim yani çoğu gerçekten çöpe gidiyor restaurantlarda hep çöpe gidiyor çoğu restaurantta çöpe gidiyor görüyorum ben üzücü bir durum maalesef. Yaptığınız kampanyada inşallah buna faydalı olur yani inşallah bir yerlere gelir biraz toplumu insanları bilinçlendirme açısından faydalı olacağına umuyorum inşallah.

Peki restaurantlar dediniz birazda onlardan bahsetsek kapatmadan restaurantlarda ikram adı altında bir sürü yemek geliyor masaya mesela ne düşünüyorsunuz onlar hakkında?

Ya ben kendimden örnek vereyim selam veriyorum borçlu çıkıyorum derler ya karnım tok olsada bir şeyler getiriyorlar getirmeyin diyorum çoğu zaman yalvarıyorum gerçekten aç değilim diyorum vermeyin bana bir şey çay içmeye geldim muhabbet etmeye geldim olmuyor özellikle Adana’da mesela ikram olayı çok fazla ben Adanalı olarak anlatayım ya yemeğin üstüne tatlı ikramı, meyve ikramı ya ikram edeceksen bir porsiyon ikram et yani koca bir tabakta geliyor ikramlar zaten o kadar yemeğin üstüne insanlar doymuş oluyorlar o koca meyve tabağından iki parça meyve yiyip tabak orada kalıyor zaten onu başka müşteriye vermiyorlar meyve soyulmuş oraya gelmiş yapmamaları lazım ya bunu bir şekilde ama şöyle bir döngü var bunu yapmasa müşteri söyleniyor, yapan yere gidiyor gelen meyveyi işte tatlı ikramı zaten yemiyorlar ama gelmesini istiyorlar böyle bir sıkıntımız var yemesede gelmesini istiyor masaya sıkıntı çok yani değişik sıkıntı aslında önce bir toplumun bilinçlenmesi lazım bu konuda sonra bence biraz israf azalır herkesin ama bilinçlenmesi lazım restaurant sahibi onu yapmadığında halkın buna tepki göstermemesi lazım veya az geldiğinde az dememesi lazım zaten yemiyorsun yani niye az diyorsun çok şahit oluyorum ben bunlara çok şahit olduğum için böyle açık açık söylüyorum buradan atıyorum yani.

Peki orada kalan yemekler daha sonra ne oluyor?

Restaurantlarda bilmiyorum ne oluyor yani değerlendiriyoruz diyorlar ama ben o kısmını hiç takip etmedim bugüne kadar ya işte sokak hayvanlarına gidiyor diyorlar, barınağa verenler var hayvan barınağına verenler var ya İstanbul söylüyorlar ama bilmiyorsun ne kadarı doğru ne kadar yanlış vermek doğru mu veya az yapıp israf olmaması daha mı mantıklı bilmiyorum yani o kısmını gidiyordur inşallah iyi yerlere yani faydalı oluyordur inşallah.

Ender Bey çok teşekkür ederiz.

Rica ederim ben teşekkür ederim.

Güzel bir yayın oldu.

Evet ben teşekkür ediyorum inşallah dediğim gibi bu yayınlarınızın amacına ulaşmasını temenni ediyoruz toplumumuz inşallah bu konuda biraz bilinçlenir hem tüketici hem üretici olarak biraz bilinçleniriz yani bu konuda.

Hep beraber bunun için uğraşıyoruz.

İnşallah.

Peki, çok teşekkür ederim gıdasını koruyanların bugünkü bölümünün sonuna geldik tekrar çarşamba günü yayında olacağız bizi gıdanı koru sosyal medya hesaplarından takip edebilirsiniz çarşamba gününe kadar hoşçakalın.